Dieta w niedoczynności tarczycy cz. VI – podsumowanie

Dziś przyszedł czas na podsumowanie. A więc jaka dieta w niedoczynności tarczycy jest najlepsza? Paleo? Dieta doktor Dąbrowskiej? AIP? Samuraj? Wegetariańska? Nie! Nie ma jednej, uniwersalnej, idealnej diety dla każdego, kto ma tego typu problemy. Tutaj metodą prób i błędów trzeb znaleźć własną ścieżkę odżywiania. Ktoś będzie się czuł lepiej na jednym modelu, a ktoś na innym. Jednak są podstawy, o które powinien zadbać każdy.

Podstawowe zasady na temat diety w niedoczynności tarczycy publikowałam Wam przez kilka ostatnich tygodni:
Dieta w niedoczynności tarczycy cz. I – psychika, styl życia
Dieta w niedoczynności tarczycy cz. II – żołądek
Dieta w niedoczynności tarczycy cz. III – wątroba
Dieta w niedoczynności tarczycy cz. IV – jelita
Dieta w niedoczynności tarczycy cz. V – nietolerancje pokarmowe

I to jest podstawa. Chcąc zadbać o prawidłową pracę tarczycy musisz zadbać o psychikę i tryb życia, o czym mówiłam już w pierwszym poście, to jest najważniejsze, oraz o żołądek, wątrobę i jelita, bo wszystko jest razem powiązane. A co poza tym?

1. Na początek koniecznie zrób badania krwi. Na temat diagnostyki, higieny i skierowań na badania pisałam tu, tu i tu. Na podstawie wyników badań uzupełnij niedobory poszczególnych składników odżywczych, witamin i minerałów.
2. Zdiagnozuj czy nie masz innych chorób czy dolegliwości, którymi też musisz się zająć. Może masz jakieś infekcje, wirusy, pasożyty? Organizm to całość, jedność, powiązana sieć. Jeśli chcemy, żeby dobrze funkcjonował, musimy dbać o każdy element, bo jeśli coś zaniedbamy, reszta też się posypie – efekt domina.
3. Zadbaj o żołądek, wątrobę i jelita. Tak, wiem, powtarzam się, ale stan przewodu pokarmowego jest ściśle powiązany z pracą tarczycy i konwersją jej hormonów.
4. Wyeliminuj z diety produkty zawierające nienaturalny cukier, słodziki, kwasy tłuszczowe trans, rafinowane oleje roślinne, przetworzoną żywność, wszelkie gotowce, fast foody, produkty light, mieszanki przypraw, żywność bogatą w konserwanty, barwniki, wzmacniacze smaku, kupne słodycze itp.
5. Wyeliminuj całkowicie alkohol, minimum chociaż na pierwsze 3 miesiące.
6. Wyeliminuj produkty, których nie lubisz, nie jesteś w stanie zjeść. Zmuszanie się do jedzenia tego, czego nie lubisz, nie przyniesie nic dobrego.
7. Wyeliminuj produkty, po których zaobserwowałeś złe samopoczucie, bóle brzucha, biegunki, bóle głowy. Nie jedz tego, co widzisz, że Ci nie służy. Czasem warto też zrobić badania na nietolerancje pokarmowe.
8. Wyeliminuj soję, która może utrudniać przyswajanie jodu przez tarczycę oraz zazwyczaj jest genetycznie modyfikowana.
Przekreślony kłos9. Spróbuj wyeliminować gluten (pszenica, żyto, jęczmień, orkisz) lub chociaż produkty zawierające w swoim składzie pszenicę. Ze względu na wiele modyfikacji w uprawie pszenicy, gluten przez większość osób nie jest dobrze tolerowany i trawiony. A w przypadku problemów z tarczycą, zdecydowana większość osób ma również choroby autoimmunologiczne np. Hashimoto, gdzie istnieje duży związek z nietolerancją glutenu. Budowa glutenu przypomina strukturę tarczycy, więc gdy przedostaje się on przez barierę jelitową i trafia do krwi, układ odpornościowy może przez pomyłkę zaatakować nie tylko gluten, ale też właśnie tarczycę i powoli ją niszczyć powodując stan zapalny. Wiele badań pokazuje, że dzięki dietom bez glutenu możliwy jest spadek przeciwciał przeciwtarczycowych. Znajdą się też oczywiście badania, które tego nie potwierdzają. Mimo wszystko ja uważam, że niezdiagnozowana nadwrażliwość na gluten może być przyczyną licznych stanów zapalnych, wielu dolegliwości pokarmowych czy problemów hormonalnych. Dodatkowo pokarmy z glutenem nie zawierają jakiś super właściwości odżywczych, których nie bylibyśmy w stanie dostarczyć z innych pokarmów. O naturalnych produktach bezglutenowych, które warto włączyć do swojej diety pisałam tutaj.
10. Nawet jeśli nie masz nietolerancji na produkty mleczne, białka mleka, laktozę, to ogranicz nabiał w swojej diecie. Zbyt duża ilość nabiału może promować stany zapalne. Przetwory mleczne powodują też uwalnianie histaminy, nadmiernej ilości śluzu, a także zwiększają obecność sztucznego estrogenu i IGF. Z kolei nadmiar estrogenu wpływa na zwiększenie globulin, które wiążą hormony tarczycy, co jest dla nas niekorzystne. Odróżniaj też nietolerancję laktozy od białek mleka, to dwie odrębne kwestie. Często też problemem jest kazeina, która drażni jelita i powoduje problemy trawienne, a jak wiadomo w jelitach też zachodzi konwersja T4 do T3. Wykluczenie nabiału w diecie często powoduje obniżenie TSH. Dodatkowo nabiał często powoduje zatrzymywanie wody, a osoby chore na niedoczynność tarczycy czują się opuchnięte i mają zatrzymaną wodę w organizmie. Jeśli nie chcesz wyłączyć nabiału całkowicie i nie masz żadnych nietolerancji i negatywnych reakcji ze strony organizmu, to pozostaw go w małych ilościach. Jednak postaw głównie na produkty naturalne, prosto od krowy, kozy, ekologiczne i niepasteryzowane.
11. Unikaj codziennego spożywania jajek ze względu na często występujące nietolerancje. Spożywaj je rotacyjnie.
12. Uwzględnij odpowiednią ilość białka w swojej diecie. Osoby z niedoczynnością często mają kilka kilogramów za dużo i problemy z redukcją zbędnej tkanki tłuszczowej, a białko ma wpływ na zwiększenie metabolizmu i wykorzystania energii. Jednak też nie wolno przesadzać w drugą stronę i opierać swojej diety tylko na tym składniku.
13. Nie zapominaj też, że odpowiednia ilość węglowodanów jest ważna dla prawidłowej pracy tarczycy. Postaw jednak na węglowodany złożone o niskim lub średnim ładunku i indeksie glikemicznym. Osoby z niedoczynnością tarczycy często też mają insulinooporność, dlatego ważne jest uregulowanie poziomu glukozy i insuliny.
14. Postaw na produkty bogate w antyoksydanty, które walczą z wolnymi rodnikami będącymi efektem wielu procesów zapalnych. Warto postawić na pokarmy bogate w witaminę A, C, E, cynk czy selen. W okresie letnim spożywaj owoce jagodowe, które zawierają ich mnóstwo.
15. Zadbaj o prawidłową ilość kwasów tłuszczowych omega 3 w diecie działających przeciwzapalnie, a zwłaszcza o ich odpowiedni stosunek do omega 6. Dobrym źródłem będą: siemię lniane, olej lniany, dziko żyjące tłuste ryby lub suplementacja.
16. Ogranicz spożywanie nasion roślin strączkowych i zadbaj o ich prawidłowe przygotowanie – moczenie, fermentowanie, gotowanie.
17. Ogranicz spożywanie produktów bogatych w goitrogeny – surowy brokuł, kalafior, kapusta, brukselka, a także duże ilości kaszy jaglanej, soi, orzeszków ziemnych, jarmużu, truskawek. To nie oznacza, że masz je całkowicie wyrzucić z diety. Absolutnie! Należy je jeść, ale np. w przypadku warzyw ugotować lub przygotować na parze. Nie powinno się tylko ich jeść codziennie, w każdym posiłku i w dużych ilościach, ponieważ mogą ograniczać produkcję hormonów tarczycy, zwłaszcza, jeśli spożywasz niewystarczająco dużo jodu.
18. Włącz dużo warzyw różnego rodzaju i barwy, żeby jak najbardziej urozmaicić dietę. Postaw głównie na warzywa surowe, chyba że je źle tolerujesz, to wtedy gotowane na parze. Dobrze sprawdzają się też soki warzywne.
19. Nie zapominaj o owocach. Są źródłem wielu witamin, minerałów, antyoksydantów i błonnika. Spożywaj owoce sezonowe, głównie w ich naturalnej formie, staraj się unikać soków, które są głównie źródłem skoncentrowanych cukrów, pozbawionych błonnika i wielu witamin.
20. Mięso i ryby wybieraj dobrej jakości ze sprawdzonych źródeł. Ograniczenie mięsa hodowlanego ze względu na zawartość antybiotyków, hormonów, estrogenów.
21. Postaw na dobrej jakości tłuszcze: olej lniany, oliwa z oliwek, awokado, olej z wiesiołka, olej z czarnuszki (może podnosić FT3), olej z ogórecznika, masło klarowane, olej kokosowy.
Ogórki kiszone22. Włącz do diety naturalne probiotyki, takie jak kiszone warzywa (kapusta, ogórki, rzodkiewka, buraki), kimchi, kombucha, natto, a jeśli dobrze tolerujesz to także kefir czy kozi jogurt. Pokarmy te mają bardzo dobry wpływ na układ pokarmowy, poprawiają jego perystaltykę trawienie, wchłanianie i redukują problemy z jelitami, o czym pisałam tutaj. Pomagają odbudować uszkodzoną florę bakteryjną, zwalczać stany zapalne i reakcje autoimmunologiczne, wspierają odporność, a także zmniejszają zapadalność na różne infekcje.
23. Włącz domowe buliony/rosoły gotowane na kościach. Zwłaszcza teraz w okresie zimowym. Są one ogromnym i naturalnym źródłem wielu witamin i składników mineralnych (wapń, fosfor, krzem, potas), aminokwasów (glicyna, prolina) i kolagenu. Poprawiają odporność i pracę przewodu pokarmowego, dodają energii, zmniejszają uczucie zmęczenia, bóle mięśni i stawów, zmniejszają ryzyko kontuzji. Można pić je w szklance lub używać jako bazy do zupy krem. Więcej o właściwościach domowych bulionów i jak je przygotować pisałam tutaj.
24. Zadbaj o odpowiednią podaż wapnia z pożywaniem. Mając niedoczynność tarczycy istnieje większe ryzyko osteoporozy, ponieważ hormony tarczycy biorą udział w przebudowie tkanki kostnej, więc ich niskie stężenie może zaburzać te procesy. Warto badać tutaj też poziom kalcytoniny i parathormonu. Źródłem wapnia w diecie wbrew pozorom nie są tylko produkty mleczne. Pisałam o tym tutaj.
25. Zadbaj o prawidłową ilość żelaza w diecie. Żelazo ma duży wpływ na prawidłowe przyswajanie jodu oraz produkcję tyroksyny. Niedokrwistość z powodu niedoboru żelaza hamuje metabolizm tarczycy. Badania pokazują, że niedoczynność tarczycy jest związana z niedokrwistością i podniesienie poziomu żelaza poprawia stan chorego. Odpowiedni poziom żelaza poprawia konwersję T4 do T3, podnosi ich poziomy, co powoduje spadek TSH. Dodatkowo należy zwrócić uwagę, że anemia i zaburzenia funkcji tarczycy często występują jednocześnie. Więcej o żelazie znajdziesz tutaj.
26. Nie zapomnij o nawodnieniu! Postaw na wodę! Nie tylko pomaga nawadniać organizm, ale i poprawia funkcję przewodu pokarmowego. Warto też włączyć w ciągu dnia wodę średnio- i/lub wyskomineralizowaną typu Muszyna czy Muszynianka, która bogata jest wapń i magnez w odpowiednim stosunku. Nie powinno się pić wody z kranu, która może zawierać fluor i chlor, które utrudniają przyswajanie jodu.
27. Komponuj posiłki bogate w składniki odżywcze, witaminy i minerały. Dbaj, żeby Twoja dieta była jak najbardziej urozmaicona i bogato odżywcza. Wtedy masz większe prawdopodobieństwo, że dostarczysz sobie wszystkie potrzebne składniki.
28. Słuchaj swojego organizmu. Jeśli np. nie możesz jeść mięsa, odrzuca Cię od niego, to nie zmuszaj się. Są osoby, które poprawiają stan swojej tarczycy na dietach wegetariańskich, choć to rzadkie przypadki. Jednak psychika w trakcie trwania diety też ma duże znaczenie.

Pamiętaj też, że dieta jest zazwyczaj bardzo restrykcyjna w początkowym etapie. Może pierwsze 3 miesiące? 6 miesięcy? Rok? To kwestia indywidualna, zależna też od zaawansowania choroby, naszych indywidualnych predyspozycji, samopoczucia. To nie jest tak, że już nigdy nie będziesz mogła napić się lampki wina czy zjeść czekoladę. Ja jestem tego zdania, że na początku powinno się trzymać ściśle diety, wyrównać badania, doprowadzić do remisji, poprawić samopoczucie, przywrócić energię, a potem można sobie pozwalać na różne mniejsze i większe przyjemności. Napić się lampki wina wieczorem z mężem, zjeść pizzę na spotkaniu ze znajomymi czy kawałek sernika u mamy na święta. Oczywiście dietę trzeba trzymać cały czas, trzeba być ostrożnym, uważać na to co się je, ale można pozwolić sobie od czasu do czasu na małe odstępstwo.

Pamiętaj! To co też przedstawiłam tutaj to są podstawy, a wszystko trzeba indywidualnie dopasować do siebie, swojego stanu zdrowia, wyników badań, objawów i samopoczucia. Dietę, leki i suplementy dobieramy do potrzeb, a nie potrzeby do diety, leków i suplementów.

Bibliografia:
1. Cabot S., Jasinska M., „Leczenie Chorób Tarczycy. Holistyczne Metody Poprawy Pracy Tarczycy”
2. Konturek S., „Fizjologia człowieka, t. V”
3. Myers A., „Możesz wyleczyć choroby autoimmunologiczne. Samodzielna profilaktyka i leczenie”
4. Pitchford P., „Odżywianie dla zdrowia”
5. Wetherell E, „Tarczyca jak rozpoznać objawy choroby”
6. Wentz I., M. Nowosadzka, „Zapalenie Tarczycy Hashimoto”
7. Wentz I., „Hashimoto. Jak w 90 dni pozbyć się objawów i odzyskać zdrowie.”
8. Wahls T., Adamson E., „Fenomenalna kuracja dr Wahls”
9. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/24351023
10. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmedhealth/PMH0072785/
11. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/25624699
12. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4296437/
13. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/11768252
14. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/9872614
15. http://www.eje-online.org/content/130/2/137.abstract
16. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5435852/
Wydrukuj

Jeden komentarz do “Dieta w niedoczynności tarczycy cz. VI – podsumowanie

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *